Lurayir Aru

Posted April 12th, 2010 in Blogueros, Edwin Usquiano by Edwin Usquiano

Akaxa, aymar arun lurayir arunakatawa, ukampirusa uñacht’ayatarakiwa, qawqha kast lurayir arunakas utji aymar qillqatanxa. ukakipkarakiwa kunayman pachanakan qillqt’atawa.

Bajar (.pdf)

En Español

Continue Reading »

Arusanak Wiñay Jakañapatakix Arsupxañaniya

Posted March 19th, 2010 in Blogueros, Uncategorized by Ruben Hilari

Akasti mä pankawa, wali suma qhana amuyunakraki apthapi khaysa “TALLER NACIONAL DE LA NORMALIZACION LINGUISTICA” (ARUNAK NAYRAR SARTAYAÑXAT AMTAWINAKA) uka tuqita. Akasti khaysa 20nit 22n urunak agustu phaxsin apasirakitayana khaya 2009n marana. Jichhasti uka taqi amuyunakxa aka pankan uñxat’xsna. Aka tantachawinsti walja walja Jach’a Yatxatañ utanakata ukjamarak mayacht’asiwinakarakiw chikañchasiwayapxatayna. Jichhax aka pankax p’iqichatawa aka sutimpi “ARUSANAKX ARSUPXAÑANIYA WIÑAY JAKAÑAPATAKI”.

Chiqpachansa, kunawsatix arusxa arsuñäni ukjakiw wiñay jakaspa. Janitix arsxañäni ukjax jank’akiw Latin arxama ukjamarak yaqha arunakxam chhaqtawayxaspa. Jichhurunakanxa walipuniw taqi jaqix amuytatasiwayxapxi arunakas tuqitxa. Aymaranakax aymarx arsuskañasakipunispawa taqi tuqina, ukjamarak qhichwa arsurinakas arsusipkañanakapunirakispawa qhichwa aru juk’amp sartañapataki. Ukjamarakiw Jach’a Yatintañ Utanakans (Universidades) jisk’a Yatxatañ Utanakans yatiqirinakax Aymar Qhichwa arunaks yatintisipkarakiwa. Taqi ukanakax wali askiwa arus wiñay jakañapataki.

Taqi ukanakwa aka pankanxa aruskipt’apxi jach’a Yatxatatanakaxa. Kunamatpunsa arusanakax nayrar sartayatäspa sasina. Jichhasa aka amuyux taqi arsurinx amuyatañaparakiwa. Ukjamasti taqinis ARUSANAK WIÑAY JAKAÑAPATAKIX ARSUPXAÑANIYA. Pä arut kimsa arut yatintañ maranakanktanwa.
Jilata Ruben Hilarew qillqaqt’aniwäyi.

Por: Ruben Hilare

En Español
NUESTRA LENGUA VIVE SI LA HABLAMOS

Continue Reading »

Mamita Mamita

Posted March 12th, 2010 in Blogueros, Edwin Usquiano by Edwin Usquiano

Mamita jumax wali jiwitakitawa
khä panqaranakjama
ajanumax khä illimanjamaw k’ajtani
amuyumax wali jach’awa.

nayat amtasista mamita
wijllta jayp’u sujst’asa
nayar munasista
jach’a munasiñan tayka.

nayan wali munat taykaja
jumakiw nayan t’aqhisitaxs yattaxa
jumakiw nayan manq’ataxs yattaxa
sapurus juma jak’ankañakw muntxa.

jumax nayatakix wali jach’atawa
jumaw ch’amamamp aka pachar apanista
suma willka qhan uñjayista
kunampirak kutt’aykam mamita.

jumax mamita jak’ajankasktawa
jumax arux k’ajtaytaxa
janit jumakasm ukjaxa
janiw kunas chiqapar sartkaspati
kawksarus jichhax mamit saraskta
aksar kutt’anim jutam
chhuy…!!! Ist’itay mamita
nayax juma chikaw saran munta.-

mamita kunas kamachasktama
kunats llakit uñanaqasta
mamita…!!! ist’taya
ñanqha jaqinakach uñistam.

janiw ukax askikaspati
chhuy…!!! jan yaqamti
jumax qamasamp makhatam
jani ch’am pist’ayasimti.

mamita… mamita…
nayax jumarux wali munasma
mamita…!!!

Qillqt’iri,
Jilata: Edwin Usquiano Quispe
ECO – Wiñay Wara

En Español

Continue Reading »

Munañan Qullu

Posted March 5th, 2010 in Blogueros, Edwin Usquiano by Edwin Usquiano

Nayrapachan kuna yänakas qachun urqunipuniritaynawa, ukat qullunakas jaqi kipkaw chacha warmi wali munañan utjapxatayna. Maynix ch’usîma awichu sutini, mayniristi Achanqaran achachila sataraki.
Ukatxa, yapump uywamp qamasis jakirinakax uka pani qulluruw taqi kuns mayisiñatak luqtasipxiritayna.
Jilïr tatanakax wayna wirinakarux akjam sapxiritayna, janiw wayk’an awichur kuns mayiñakiti, wali thithi q’illi khum chuymaniwa, jaru wayk’ar uñtatawa, mákiw lupi uruns luqhi jallumpis chhijchhimpis irpxatasiniri. Wayk’an awich qullur luqtasirix jaqix wali thithi q’illi khum chuymaniruw tukxir sapxiritaynawa. Uka qullunakan uywamp sarnaqiris mákiw usuntapxiritayna. Ukat jani uka qullur kuns mayipxirikataynati, wali asxarapxiritayna.
Uchumach achichilax janiw ukjamákarakiti, ukaruw kuna uywanak utjayasiñatakis taqi chuymax mayisiña, sasaw sapxiritayna.

Achanqaran achachilarux taqi jaqiw qullu patxakam alaxpach awkir kunayman luqtasíwinakamp phuqhañatakix wali willjtat makhatasinx niya chika uruw puripxiritayna.
Ukjamarus uka pañi qullunakax wali munañan’ípxiritaynawa, jan yapar phuqatax mákiw k’ichimukusir uywanakas mákiw jiwariri sapxiritaynawa. Ukjamípanx walinkañatakix wali yáqa chuymampiw kuns phuqapxiritayna. Yamakis wayk’an awich qullux taqin wali asxaratapuníritaynawa.
———————————— – ——————————————-
Jilîr tatas jilir mamas kunayman chuymaniw utjapxi. Jaqik jaqix thithi chuymanirus llamp ‘u chuymanirus khuskhat yäqañawa.

jilata; Edwin Usquiano Quispe ukan qillqt’atapawa.